Thinking for learning bij jonge kinderen

Thinking for learning bij jonge kinderen

De uitspraak hiernaast is wat mij betreft hét uitgangspunt voor toekomstbestendig onderwijs. Er wordt de laatste tijd veel gesproken over het ‘Leren in de 21e eeuw’. Hartstikke mooi natuurlijk, maar wat ik wel jammer vind is dat de aandacht hierbij vooral uit gaat naar de hogere groepen van de basisschool. In de peuter- en kleutergroepen lijken de 21e eeuwse vaardigheden een ‘ver-van-mijn-bed-show’… Ik pleit graag voor het tegenovergestelde.

Laten we eens beginnen met een kleine test: bekijk onderstaande handdoek en beantwoord de vragen.


 

 

 

 

 


Welke kleuren heeft deze handdoek?
Welke vorm heeft deze handdoek?

Wat gebeurt er in je hersenen bij het beantwoorden van deze twee vragen?

Nu de volgende vraag:
Hoe zou je deze handdoek kunnen gebruiken als speelgoed?

Merk je dat er nu iets heel anders in je hoofd gebeurt? Klopt het, dat het je meer tijd kost om de laatste vraag te beantwoorden? In tegenstelling tot de eerste twee vragen zijn er meerdere antwoorden mogelijk. Hierdoor worden er in je hersenen allerlei denkprocessen gestart: je hebt misschien wel gedacht aan hoe jij zelf eerder een handdoek hebt gebruikt: om af te drogen, om op te liggen…  Je dacht misschien aan hoe je er een hut mee zou kunnen bouwen of hoe je de handdoek zou kunnen gebruiken op een blote voetenpad. Kortom… er gebeurt van alles in je hersenen! Ervaringen met handdoeken worden opgehaald, kenmerken van handdoeken worden benoemd en nieuwe ideeën worden geboren. Door de juiste vragen te stellen kun je kinderen aan het denken zetten. Niet iedereen is even bedreven in dat denken, maar het mooie is: denken kun je leren!

Ik krijg dan vaak te horen: “maar bij jonge kinderen kan dit nog niet”…. Juist wel! Ze hebben wellicht nog niet de taal om het denken te verwoorden, maar met wat hulp van een volwassene zijn jonge kinderen in staat tot grote denkprestaties. Natuurlijk is er enige basiskennis voor nodig, maar daar staat tegenover dat juist jonge kinderen vaak open staan voor denkactiviteiten. Zij hebben immers nog niet ‘afgeleerd’ om creatief te denken: zij zijn nog niet gericht op dat ene goede antwoord wat in het hoofd van de leerkracht zit. Jonge kinderen kunnen antwoorden bedenken waar je zelf nog niet eens aan had gedacht, maar die wat betreft de argumentatie kloppend zijn. Hoe mooi zou het zijn als we dit creatief en probleemoplossend denken bij alle jonge kinderen kunnen behouden, stimuleren en verder ontwikkelen?

Hier ligt een belangrijke taak voor de pedagogisch medewerker en de leerkracht: stel kinderen de juiste vragen en help ze bij het verwoorden van hun denken. Een simpel voorbeeld: geef kinderen drie voorwerpen (horend bij het thema waar je op dat moment mee bezig bent) en vraag hen wat zij vinden dat er niet bij hoort. Dat is een heel andere vraag dan: welke hoort er niet bij? Het laatste impliceert dat er een goed antwoord is. Door de vraag te formuleren als: welke vind jij dat er niet bij hoort en waarom is dat? laat je kinderen écht denken.

De tools van Thinking for Learning helpen je om dit denken verder te ontwikkelen. Ze bieden de pedagogisch medewerker en leerkracht houvast in het versterken van de denkvaardigheden en doen een beroep op zowel de kennis, vaardigheden als attitudes van de kinderen in hun groep. Door het creatief denken en probleemoplossend vermogen van kinderen te stimuleren geef je hen een gedegen basis mee voor het leren en werken in de 21e eeuw. Immers…. Jong geleerd, is oud gedaan!


Karlijn Brouwers
Onderwijsadviseur

Op onze site vind je meer informatie over:

 

Reageren

1

Bijeenkomst Thinking for Learning®